System Cokin – mini poradnik

Wstęp

Ostatnio zauważyłem większe zainteresowanie systemem Cokina na forum, widząc zapotrzebowanie na takową informację, postanowiłem złożyć wiedzę, którą posiadam i zapoczątkować tworzenie obszernego poradnika o systemie filtrów żywicznych Cokin…

Rozróżnia się dwa rodzaje systemów - Cokin A i P

System A dedykowany jest do kompaktowych aparatów cyfrowych i obiektywów do lustrzanek, których rozmiar średnicy wynosi maksymalnie 62 mm
System P również dedykowany jest do kompaktów i obiektywów do lustrzanek, jednak maksymalna średnica obiektywu, w którym może być stosowany, wynosi 82mm, stąd jest bardziej wszechstronny a przede wszystkim opłacalny, mając jeden filtr stosujemy go do kilku obiektywów.

Z czego się składa system Cokin ?

Podstawę systemu Cokin tworzą 3 elementy:

- holder

Holder umożliwia nam zamocowania filtra a w zależności od holdera dowolnej ilości filtrów, oczywiście im więcej filtrów tym zdjęcia traci na jakości. Standardowy holder ma 3 przegródki i miejsce na zamocowanie pierścienia.



- pierścień (ring)

Pierścień jest dwustrony. Jedną stronę ringa wsuwamy od dołu do holdera, natomiast drugą stronę wkręcamy w gwint obiektywu o średnicy dedykowanej przez ring. Tak więc mając 4 obiektywy o różnych średnicach, potrzebne nam będą 4 pierścienie o analogicznie takich samych średnicach.



- filtr

Najważniejsza część całego systemu. Filtry Cokin są płytkami wykonanymi z wysokiej klasy żywic optycznych o wymiarach 85mmx85mm filtry zwykłe, bądź 85mmx110mm (filtry połówkowe). Produkuje je kilka firm oprócz Cokina z bardziej znanych to Hitech, PPL, Lee - wybór jest naprawdę duży. Filtry żywiczne można łączyć w wielu kombinacjach, wszystko zależy od pomysłowości i efektu jaki chce się osiągnąć.





Dlaczego system Cokin a nie szklane filtry nakręcane?

1. Filtry Cokin posiadają możliwość regulacji w holderze, mozna je dowolnie przesuwać zmieniająć stopień i nasilenie krycia. Filtry nakręcane mają w połowie zafarb gradientowy a wiadomo, że nie zawsze robimy zdjęcia w stosunku 1/2.
2. Oferta jak i gama kolorów w systemie Cokin jest ogromna. Nie dość, że filtry występują we wszystkich kolorach to jeszcze jest do wyboru kilka odcieni każdego.
3. Cena. Mająć wiele filtrów możemy je stosować do każdego obiektywu kupując pierścienie na średnice naszych aparatów. Same zaś filtry wystepują w różnych rozstrzale cenowych od 30-40 zł do kilkuset np filtry firmy Lee.

Filtry w systemie Cokin dzielimy na:

- Koloryzujące (Często stosowane w fotografii czarno-białej dla różnych efektów, są to filtry zabarwione w całości jednym kolorem np. zielone, czerwone, niebieskie.)
- Efektowe (Filtry do uzyskiwania specjalnych efektów jak np. wrażenie mgły na zdjęciu)
- Polaryzacyjne (Tu jednak głosy są raczej na nie dla filtrów polaryzacyjnych w tym systemie, lepszą alternatywą jest zwykły filtr polaryzacyjny kołowy.)
- Połówkowe (Najbardziej znane filtry Cokina, mające uznanie głównie w fotografii krajobrazu. Rozróżnia się filtry połówkowe szare ND (neutral density - nie mają żadnego wpływu na zabarwienie zdjęcia), jak i filtry połówkowe kolorowe, w których gradacje mają istotny wpływ, jednak tylko połowa filtra jest zabarwiona reszta pozostaje bezbarwna, umożliwia to np. „zabarwienie” nieba pozostawiając wszystko poniżej linii horyzontu w naturalnych barwach.
- Konwersyjne i korekcyjne (filtry takie dobieramy do warunków w jakich fotografujemy znając temperaturę barwową światła w skali Calvina, obniżamy ją używając filtry ocieplające, bądź podwyższamy używając oziębiających - raczej jest to zabawa dla kliszowców. Ponadto wiele takich filtrow można kupic w tradycyjnej formie.
- Inne (do których można zaliczyć takie filtry jak spoty, filtry dyfrakcyjne, gwiazdki)

Według mnie jedynie warte zainwestowania filtry to połówki, zarówno szare ND, jak i kolorowe i o tym teraz będzie.

Filtr Szary połówkowy ND

Najbardziej polecane są filtry szare połówkowe Hitecha, ponieważ jako jedyne z tych tańszych nie mają wpływu na kolorystyczną dominantę zdjęcia, są to filtry, które po prostu niedoświetlają część zdjęcia w zależności od gęstości (resztę naświetlają poprawnie).

Wyróżniamy filtry Szare połówkowe o następujących gęstościach:

ND 0.1 przepuszczalność 80%,+1/3 działki przysłony
ND 0.2 przepuszczalność 63% +2/3 działki przysłony
ND 0.3 przepuszczalność 50% +1 działki przysłony
ND 0.6 przepuszczalność 25% +2 działki przysłony
ND 0.9 przepuszczalność 13% +3 działki przysłony
ND 1.2 przepuszczalność 8% +4 działki przysłony

Przy wyborze filtrów oprócz gęstości ważne jest przejście szarości. Przejścia występują w wersji soft (miękkiej) i hard (twardej). Wybór przejścia jest zależny od wielu czynników: tego co mamy zamiar fotografować, ogniskowej a nawet … średnicy obiektywu ! Fotografując dużo na płaskich nizinnych terenach sprawdzić się może lepiej filtr w wersji hard, jednak kiedy jesteśmy np. w górach a linia horyzontu zaczyna „falować” przejście hard okazuje się niemal bezużyteczne - lepiej się zaopatrzyć w wersję z miękkim przejściem.

Im szersza średnica soczewki obiektywu i im większy kąt widzenia, tym relatywnie gradacja staje się twardsza. Idąc tym tokiem myślenia - połówka w wersji hard na obiektywie o średnicy 50mm da dość podobny efekt jak połówka soft na 77mm. Natomiast połówka hard na obiektywie o ogniskowej 80mm da taki sam efekt jak połówka soft na obiektywie 28mm (mały obrazek)

Znając już zasadę krycia filtra warto zastanowić się ilu działkowe połówki będą dla nas najlepsze. Za najbardziej uniwersalną połówkę uznawana jest połówka niedoświetlająca 2 działki przesłony w wersji soft. Jednak jeśli wiele fotografujemy wschodów i zachodów słońca 2 działki mogą nie starczyć i wtedy przyda się połówka 3-działkowa. Wszystko zależy od tego, co chcemy fotografować. Można również łączyć połówki, ND0.3 (1 działka) z ND0.6 (2 działki), aby otrzymać silniejsze niedoświetlenie, ale im więcej filtrów przed obiektywem tym gorsza jakość. Jedno jest pewne: jedna szara połówka to mało i od własnych preferencji będzie zależeć na jakie rozwiązanie się zdecydujemy.

Kolorowe połówki

Myślę, że nie trzeba tłumaczyć działania tych filtrów. Zakładając filtr zabarwiony do połowy na holder tworzymy różne, kolorystyczne efekty najczęściej na niebie. Ogranicza nas tylko wyobraźnia.

Kilka zdjęć z użyciem kolorowych połówek wykonanych przez Fatmana

Połówka niebieska



Na każdym zdjęciu filtr został inaczej użyty. Gradacje filtra ustawiono od boku, bądź od góry zmniejszając bądź zwiększająć siłę działania i krycia.

Połówka tabaczkowa





Połówka różowa



Przydatne strony:

http://www.cokin.fr/ico3-p0.html
http://212.51.209.43/~fatman/CameraBrochureComplete.pdf

„System Cokin – mini poradnik” by Stian & Fatman
Koordynacja: Fatman, akustyk

Poradnik jest własnością Forum Cyberfoto. Nie może być publikowany w całości lub fragmentach na innych stronach www lub prasie, bez wcześniejszego kontaktu z CyberFoto Team lub autorem poradnika oraz bez zgody na publikację.

Pozdrawiam serdecznie,
Krystian Dąbek - Stian :)

PS. Oczywiście jest to tylko część większego poradnika, który mam nadzieję powstanie również z pomocą innych userów.

Komentarze:
http://www.cyberfoto.pl/viewtopic.php?p=415753#415753